Şahıs işletmesi mi limited şirket mi: temel farklar

2026 yılı örnekleri. Bu sayfadaki rakam, oran ve tarihler yıla bağlıdır; kullanmadan önce güncel mevzuattan kontrol edin.

İşe başlarken ilk soru çoğu zaman şudur: kendi adıma mı çalışayım, yoksa şirket mi kurayım? Cevap, işin büyüklüğüne ve alacağınız riske bağlıdır. Bu not iki yolun temel farkını sıralar.

Genel bir çerçeve çizer. Kendi durumunuz için rakamlarla birlikte bir mali müşavirle görüşmeniz gerekir.

Şahıs işletmesi ile limited şirket arasındaki temel fark nedir?

Şahıs işletmesinde kişi ile iş aynı hukuki özneyi oluşturur. Limited şirkette ise şirket ayrı bir tüzel kişidir ve kendi adına hak ve borç taşır.

Başlık	Şahıs işletmesi	Limited şirket
Hukuki yapı	Gerçek kişi	Tüzel kişi
Vergi türü	Gelir vergisi	Kurumlar vergisi
Sorumluluk	İşletme sahibi, tüm mal varlığıyla	Ortaklar, kural olarak sermaye payı kadar
Kuruluş	Vergi dairesi kaydı	Ana sözleşme ve ticaret sicil tescili
Kâr çekme	Kazanç sahibine aittir	Dağıtım ayrı karar ve vergi sonucu doğurur

Tablo yalnız yönü gösterir. Oranlar ve sınırlar yıla göre değişir.

Vergi açısından hangisi daha farklı işler?

Şahıs işletmesinin kazancı gerçek kişinin geliri sayılır ve dilimli tarifeyle vergilenir. Kazanç arttıkça üst dilime geçilir.

Limited şirkette kazanç şirketin kurumlar vergisi matrahına girer. Oran kanunla belirlenir ve değişebilir. Kâr ortaklara dağıtıldığında ayrıca bir vergi sonucu doğabilir; bu yüzden "şirket vergisi daha düşük" gibi bir genelleme yapılmaz.

Hesabı yapmak için bu sitedeki gelir vergisi tahmini aracı yaklaşık bir fikir verir. Kurumlar vergisi dönemlerini ayrıca kurumlar vergisi dönemleri notunda anlattık.

Sorumluluk ve risk nasıl değişir?

Şahıs işletmesinde işletmenin borcundan kişi kendi mal varlığıyla sorumlu olur. Limited şirkette ortaklar kural olarak taahhüt ettikleri sermaye payı kadar sorumludur.

Bu ayrım mutlak değildir. Vergi ve SGK gibi kamu alacaklarında yöneticilerin ya da ortakların sorumluluğu bazı hallerde genişleyebilir. Teminat ve kefalet gibi kişisel taahhütler de sorumluluğu sınırlamayı boşa çıkarır.

Kuruluş ve muhasebe yükü neyi değiştirir?

Limited şirketin kuruluşu için ana sözleşme hazırlanır, sermaye taahhüt edilir ve ticaret siciline tescil yapılır. Asgari sermaye tutarı kanunda belirlenir ve güncel hâli kontrol edilmelidir.

Muhasebe yükü de farklıdır. Sermaye şirketleri bilanço esasına göre defter tutar ve yıllık beyanname dönemlerine uyar. Şahıs işletmelerinde faaliyetin büyüklüğüne göre bilanço ya da işletme hesabı esası uygulanır.

Kuruluş sürecinin adımlarını şirket kuruluşu sayfasında bulabilirsiniz. Kapatma ve devir için şirket kapatma ve devir adımları notuna bakın.

Karar vermeden önce hangi sorular sorulur?

Şu kısa liste görüşmeye hazırlanmak için işe yarar:

Kaç kişi ortak olacak?
Birinci yılda beklenen kazanç ne kadar?
Kazancın ne kadarı işte kalacak, ne kadarı çekilecek?
Müşteriler ya da tedarikçiler şirket mi istiyor?
Sermaye, kredi ya da yatırım planı var mı?

Cevapları yazılı hale getirmek, tür seçimini rakamlara bağlar.

Özet

Şahıs işletmesi gerçek kişi adına, limited şirket ise ayrı bir tüzel kişi olarak kurulur.

Şahıs işletmesi gelir vergisine, limited şirket kurumlar vergisine tabidir.

Limited şirkette ortaklar kural olarak sermaye payı kadar sorumludur; şahıs işletmesinde sorumluluk sınırsızdır.

Limited şirketin kuruluşu ana sözleşme ve ticaret sicil tescili gerektirir, asgari sermaye kanunda belirlenir.

Limited şirkette kâr, ortaklara dağıtıldığında ayrıca vergi sonucu doğurabilir.

Karardan önce kazanç beklentisi, ortak sayısı ve risk birlikte değerlendirilmelidir.

Sık sorulan sorular

Şahıs şirketi diye bir tür var mı?

Günlük dilde şahıs şirketi denir ama hukuken doğru ad şahıs işletmesidir. Tüzel kişiliği yoktur, işletme sahibinin kendi adına yürüttüğü ticari faaliyettir. Şirket denilen yapılar limited, anonim gibi sermaye şirketleridir.

Limited şirket kurmak için kaç ortak gerekir?

Limited şirket bir ya da daha fazla ortakla kurulabilir. Tek ortaklı limited şirket de mümkündür. Ortak sayısının üst sınırı ve diğer şartlar Türk Ticaret Kanunu'nda yer alır, güncel hükme bakılmalıdır.

Hangi türde vergi daha düşük çıkar?

Bu tek cümleyle cevaplanamaz. Gelir vergisi dilimli tarifeyle, kurumlar vergisi ise kanunla belirlenen oranla hesaplanır; kâr payı dağıtımı ayrı bir vergi sonucu doğurabilir. Karşılaştırma, beklenen kazanç ve çekilecek tutarla birlikte yapılır.

Şahıs işletmesinden limited şirkete geçilebilir mi?

Evet. İş büyüdüğünde ya da risk arttığında şahıs işletmesi kapatılıp limited şirket kurulabilir ya da mevcut işletme şirkete devredilebilir. Her yol ayrı vergi ve sicil işlemi gerektirir, bu yüzden geçişin planlanması gerekir.