Bordro ve SGK bildirimleri nasıl işler

2026 yılı örnekleri. Bu sayfadaki rakam, oran ve tarihler yıla bağlıdır; kullanmadan önce güncel mevzuattan kontrol edin.

Bir çalışan işe başladığında yalnız bir iş sözleşmesi imzalanmaz. SGK bildirimleri, aylık bordro ve prim ödemeleri de başlar. Bu not süreci kısaca sıralar.

Kesin hesap için güncel mevzuat ve çalışanın kayıtları gerekir. Burada genel akış anlatılır.

İşe girişte ilk adım nedir?

Sigortalı çalıştıran işveren, çalışanı işe başlatmadan önce SGK'ya işe giriş bildirgesi verir. Bildirimde çalışanın kimlik bilgileri, ücreti ve meslek kodu yer alır.

Bilgilerin doğru girilmesi önemlidir. Sonraki aylık bildirimler bu kayda dayanır.

Aylık bordro nasıl hazırlanır?

Bordro, bir ay boyunca çalışılan gün, izin, fazla mesai ve ek ödemelere göre hazırlanır. Brüt ücretten şu kalemler düşülür:

Çalışanın SGK prim payı
Çalışanın işsizlik sigortası payı
Gelir vergisi
Damga vergisi

Geriye kalan tutar net ücrettir. Oranlar yıla göre değişir. Yaklaşık bir hesap için net-brüt maaş aracını kullanabilirsiniz; araç örnek oranla çalışır ve bordro yerine geçmez.

Net ücret neden ay ay değişir?

Gelir vergisi, yıl içinde birikmiş matrah üzerinden dilimli tarifeyle hesaplanır. Matrah yıl ilerledikçe daha yüksek dilime geçebilir.

Bu durumda brüt ücret aynı kalsa da aylık gelir vergisi artar ve net ücret düşer. Çalışan açısından bu beklenmedik görünebilir; bordroda her ayın matrahı ve vergisi ayrı gösterilir.

Aylık prim ve hizmet belgesi nedir?

Aylık prim ve hizmet belgesi, işverenin ilgili ay için çalışanların prim gün sayısını ve kazancını bildirdiği belgedir. Bu belgeyle prim borcu doğar.

Belgenin ve primin zamanında verilmesi gerekir. Süre ve usul SGK mevzuatında belirlenir; güncel takvim kontrol edilmelidir.

Çalışan ayrıldığında ne yapılır?

Çalışan işten ayrıldığında işveren, işten ayrılış bildirimini kanundaki süre içinde yapar. Son ay bordrosu, kullanılmayan yıllık izin ve varsa tazminat kalemleri hesaplanır.

İşletme açısından toplam maliyeti görmek için çalışanın brüt ücretine işveren primleri eklenir. Büronun bordro ve SGK işlerinde neleri yürüttüğünü SGK ve bordro sayfasında bulabilirsiniz.

Özet

İşe giriş bildirgesi, çalışan işe başlatılmadan önce verilir.

Her ay bordro hazırlanır ve ücretten SGK, işsizlik, gelir ve damga vergisi kesintileri hesaplanır.

Aylık prim ve hizmet belgesi, ilgili ay için verilir ve prim borcunu doğurur.

Çalışan ayrıldığında işten ayrılış bildirimi kanundaki süre içinde yapılır.

Prim oranları ve vergi dilimleri yıla göre değişir.

Net ücret, çalışanın kümülatif matrahına göre ay ay farklılaşabilir.

Sık sorulan sorular

İşe giriş bildirgesi ne zaman verilir?

İşveren, sigortalı çalıştıracağı kişiyi işe başlatmadan önce işe giriş bildirgesini verir. Bildirim yapılmadan işe başlatılan çalışan hem işveren hem çalışan için sorun yaratır. Bildirim bilgileri ücret ve meslek koduyla uyumlu olmalıdır.

Bordroda hangi kesintiler yapılır?

Brüt ücretten çalışanın SGK ve işsizlik sigortası payları, gelir vergisi ve damga vergisi kesilir. Kalan tutar net ücrettir. Oranlar yıla göre değişir; sitedeki hesaplayıcı örnek oranla yaklaşık bir fikir verir.

Net ücret neden her ay aynı çıkmıyor?

Gelir vergisi kümülatif matrahla hesaplanır. Yıl içinde matrah arttıkça daha yüksek vergi dilimine geçilir ve aylık gelir vergisi artar. Bu yüzden brüt ücret sabit olsa da net ücret yıl ilerledikçe düşebilir.

İşveren maliyeti brüt ücretten fazla mıdır?

Evet. İşveren, brüt ücrete ek olarak kendi SGK ve işsizlik sigortası primlerini öder. Bazı şartlarda prim indirimi uygulanabilir. Toplam maliyeti yaklaşık görmek için sitedeki net-brüt maaş aracı kullanılabilir.